Antykoncepcja hormonalna jest najczęściej stosowaną metodą zabezpieczającą przed nieplanowaną ciążą. Pod pojęciem tym kryją się preparaty, które zawierają substancje podobne pod względem budowy i działania do kobiecych hormonów płciowych. Są one wytworzone sztucznie w laboratorium, a nie przez żywy organizm. Środki te działają na cały organizm i wywierają wpływ na gospodarkę hormonalną kobiety. Można się po nich spodziewać wielu skutków ubocznych, ale także dużej skuteczności.

Nie każda kobieta może przyjmować środki hormonalne. Jeśli chcemy, aby były one rzeczywiście skuteczne i miały jak najmniejsze skutki uboczne, muszą zostać odpowiednio dobrane przez dobrego ginekologa (np. doktor Annę Kluz-Kowal z Białegostoku). Zawartość hormonów w tabletce jest różna, a ich wpływ na niektóre kobiety może być bardzo szkodliwy. Dlatego to ginekolog indywidualnie decyduje, który preparat będzie odpowiedni dla konkretnej osoby. Podjęcie decyzji o stosowaniu antykoncepcji hormonalnej wiąże się z badaniami, które wykluczą czynniki będące przeciwwskazaniami do jej zażywania.

W antykoncepcji hormonalnej stosuje się dwa rodzaje hormonów: progestagen i estrogen. W użyciu są preparaty dwuskładnikowe, które zawierają w różnych proporcjach obydwa te hormony (np. pigułki antykoncepcyjne). Na rynku dostępne są też preparaty jednoskładnikowe, zawierające gestageny: tabletki, zastrzyki, plastry, implanty i „tabletka po stosunku”.
Progestageny hamują owulację i zagęszczają śluz szyjki macicy, przez co plemniki wolniej się poruszają. Powodują także zmiany w błonie śluzowej macicy, uniemożliwiając zagnieżdżenie się jajeczka oraz zwalniając tempo jego dotarcia z jajnika do macicy. Estrogeny natomiast hamują owulację i zwiększają działanie progestagenów, dzięki czemu można zmniejszyć ich dawkę.

Najbardziej popularną formą antykoncepcji hormonalnej są pigułki antykoncepcyjne jednofazowe. Stosuje się je od pierwszego dnia miesiączki i zażywa przez kolejne 21 dni. Następnie trzeba odstawić pigułki, aby wystąpiło krwawienie. Przerwa ta trwa 7 dni, a ósmego dnia należy zacząć przyjmować kolejne tabletki, z nowego opakowania.
Ostatnio coraz częściej stosuje się także tabletki dwufazowe, które umożliwiają dopasowanie składu pigułki do procesów hormonalnych zachodzących w trakcie cyklu kobiety. W pierwszej fazie cyklu zażywa się pigułki zawierające pochodne estrogenów i niewielkie dawki progestagenów. W drugiej fazie natomiast przyjmuje się tabletki o innym składzie. Stężenie estrogenów jest w nich identyczne, zwiększa się jednak ilość zawartych w tabletkach progestagenów.

Zamiast tabletek doustnych ginekolog (np. doktor Anna Kluz-Kowal z Białegostoku) może zaproponować nam inną formę antykoncepcji hormonalnej. Mogą to być na przykład plastry lub implanty wprowadzane pod skórę. Zaletą plastrów jest to, że nie obciążają one wątroby i można stosować niższe dawki hormonów niż w przypadku pigułek. Można także zdecydować się na wstrzyknięcie domięśniowo dawki progestagenów, która zapobiegnie zajściu w ciąże na okres 12 tygodni. Jest to wygodniejsza forma antykoncepcji, ponieważ w przeciwieństwie do pigułek, nie trzeba o niej pamiętać codziennie.

Pamiętajmy, że o odpowiednim preparacie antykoncepcyjnym decyduje lekarz ginekolog, po przeprowadzeniu dokładnego wywiadu i badań. Prawidłowo dobrany środek będzie powodował mniej skutków ubocznych, a także zwiększy komfort jego stosowania.

Tagi: ,

Notka od autora

Cześć! Staram się zamieszczać tu sporo wartościowej wiedzy o zdrowiu i zdrowym trybie życia. Nie miej mi jednak za złe, gdy popełnię jakąś gafę. Nie jestem lekarzem i nie traktuj moich porad tak, jakbym nim był. Pamiętaj jednak, że staram się zamieszczać tu rzetelną wiedzę.